Kocaali

Kocaali, Sakarya ilinin ve Karadeniz Bölgesi'nin deniz kenarında yer alan en doğudaki ilçesidir[3].

Kocaali
Ülke Türkiye
İl Sakarya
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
  Kaymakam Ahmet Odabaş [1]
  Belediye başkanı Ahmet Acar (AK Parti) [2]
Yüzölçümü
  Toplam 315 km² (121 mil²)
Rakım 50 m (160 ft)
Nüfus
 (2018)
  Toplam 25,497
  Kır
-
  Şehir
-
Zaman dilimi UTC+03.00 (UDAZD)
Posta kodu 54800
İl alan kodu 0264
İl plaka kodu 54

Başlıca geçim kaynakları: fındık tarımı, hayvancılık ve turizmdir.

14 km uzunluğunda 500 metre genişliğinde kum plajı bulunmaktadır. İlçenin güneyinden başlayan Maden Deresi kuzeyde Karadenize dökülmektedir. İklim tipik Türkiye'de Karadeniz iklimi özellikleri göstermektedir. Tarihi özelliği olan alanlar şunlardır; Maden Deresi'nde Rumlardan kalma maden ocakları Şerbetpınarı'nda manastır, Gümüşoluk (tarihte:Belazâr-Bolazar)köyüdür[4]. Ayrıca ilçede sahildeki yerleşim kurulumu ilçe belediyesinin aldığı kararla iki buçuk kat ve bahçe nizamlıdır. İstanbul'a iki saat Ankara'ya üç saat mesafede olup, sanayiciler için belediye olarak teşvik yapılmaktadır[5].

Köken bilimi

Kocaali'nin ilk kuruluş yeri, bugün futbol stadının olduğu alandır. Burada adı Ceharköy olan yerleşme bulunuyordu. Halk günümüzde bu alana Ciharköy demektedir. Hastalık nedeniyle daha yükseklere, bugünkü yerine göç ederken halka yardımcı olan iri gövdeli Ali isimli kişiye izafeten adı Kocaali yapılmıştır.

Nüfus

Kocaali ve Karasu'nun 2003.05.02 tarihinde NASA tarafından 382 km yükseklikten çekilmiş uzay fotoğrafı.
Yıl Toplam Şehir Kır
1990[6]28.40510.13118.274
2000[7]30.67613.79316.883
2007[8]24.52113.08911.432
200824.62212.92111.701
2009[9]24.14112.56011.581
2010[10]22.98312.08010.903
2011[11]22.20311.84110.362
2012[12]21.38711.5759.812
2013[13]22.606
2012[14]21.38711.5759.812
2013[15]22.66622.666veri yok
2014[16]21.80021.800veri yok
2015[17]21.05021.050veri yok
2016[18]20.87820.878Veri yok
2017[19]20.85820.858Veri yok
2018[20]25.49725.497Veri yok

Tarih

  • Osmanlı devletinde köy: Ceharköy.
  • 1923-1954 arası Karasu ilçesine bağlı köy.
  • 1954 yılında Karasu'ya bağlı Bucak. (Bu tarihte Kocaali Belediyesi kurulmuştur.)
  • 1987 Kocaali ilçesi kuruldu[21].

Göç sırasında hastalıklarla boğuşan halk oldukça iri gövdesiyle Ali isimli birisi her bakımdan yardımcı olmuş ve bu yüzden buranın adı Koca Ali olarak kalmıştır.[4]

Karasu kazasının temettuât defterlerine (1844) göre: Bolu vilayetinin havi olduğu kazalardan İzmit Kaymakamlığı dahilinde kâin Karasu kazasında mevcut olan divanlar; “Darıçayırı Divânı, Lâhna (Ortaköy) Divânı, İncirli Divânı, Belâzar Divânı, Koca Ali Divânı ” dır.(Bkz Divan) [22]

. Tablo 1: Karasu Kazası’nın Tahmini Nüfusu 1844

Köy Hane Tahmini Nüfus
Akkum 13 65
Darıçayırı 84 420
Sinanoğlu 16 80
Ortaköy (Lahna) 51 255
Melen 40 200
Kuyumcullu 41 205
Yemlâk 57 285
İncirli 73 365
Belâzar 53 265
Kocaali 79 395
Toplam 507 2535

Kocaali’de 79 haneden 32 si çiftçilik yaparken, 43’ü denizcilikten gelir sağlamaktadır.[22]. Karasu kazasında en fazla denizcilik geliri 36430 kuruş ( denizcilik gelirlerinin % 45’i ) ile Kocaali divânı elde etmektedir.[22] Karasu kazasında köylerden toplanan vergi dağılımı şu şekildedir:

Köy Oran
Darıçayırı % 18
Kocaali % 17
İncirli % 16
Ortaköy (Lahna) %11
Belâzar % 10
Milan (Melen) %8
Kuyumcullu % 7
Yemlâk %7
Akkum % 3
Sinanoğlu %3

Kocaali’nin şu anki yeri tam olarak ilk yerleşim yeri değildir. Bugün futbol sahasının olduğu alanda Ceharköy adıyla bir köy bulunmaktaydı. 1900 yılların başlarında sulak ve batak olan bu bölgeden kaynaklanan sıtma ve benzeri hastalıklar nedeniyle deniz seviyesinin yaklaşık 15 metre yükseltisi olan şu anki yerleşim yerine taşınmıştır[23]. Kocaali Sakarya’nın kuzeyinde Karadeniz sahilinde 40,000’e ulaşan nüfusuyla yıllara göre büyüklük gösteren bir ilçedir, doğusunda Akçakoca güneyinde Hendek batısında Karasu ilçeleri bulunmaktadır.

Coğrafya

Kocaali İlçesi'nin doğusundan denize dökülen Melen Çayı bulunur. Türkiye'nin Marmara bölgesindeki önemli rafting alanlarındandır. Melen Çayının suyu yapılan bir regülatör ile içme suyu olarak İstanbul'a gönderilmektedir[24] İstanbulun 40 yıllık su ihtiyacını karşılayacak olan Melen projesi suyunu ilçe sınırları içinden alır.[24]. Yapımı devam eden Melen Barajı ile hem elektrik üretilecek hem de daha fazla içme suyu İstanbul'a gönderilecektir.

Doğa turizmi için de uygun olan Çam Dağı; Kocaali ilçesinin güneyindedir. Çamdağı'nın KD yamaçlarından kaynağını alan Lahna Deresi (Çamdağı Deresi) Ortaköy'de Melen Çayı'na dökülür. Lahna Deresi vadisinin büyük kısmı Melen Barajı suları ile altında kalacaktır.

İklimi

Kocaali’de Kışları fazla soğuk olmayan yazları da fazla sıcak olmayan, yağışın bol ve mevsimlere düzenli dağılmış olduğu Türkiye'de Karadeniz iklimi etkilidir[25]. Yıllık ortalama sıcaklık 13,2 °C, en sıcak ay 21 °C ile Temmuz, en soğuk ay 5,4 °C ile Ocak'tır. Yıllık yağış ortalaması 917 mm, en az yağış 52 mm ile Mayıs ayında, en fazla yağış 123 mm ile Aralık ayında düşer[26]. Kocaali Karadeniz'in batı kıyıları ile birlikte bağıl nemin en yüksek olduğu bölgede yer alır[27].

Bitki Örtüsü

Karadeniz İkliminin etkili olduğu Kocaali'de doğal bitki örtüsü kışın yaprağını döken geniş yapraklı nemcil ormanlardır. Ormanlardaki ağaç türleri: Kayın, gürgen, meşe, Kestane, ıhlamur, kızılağaç, yabani kavak, Çam dağında iğne yapraklı çam türleri (sarıçam, köknar, karaçam) görülür.

Kıyıda dar bir şerit üzerinde özelikle kireçtaşı (kalker) tabakaları üzerinde Akdeniz iklimi çalı türleri olan makiler görülür. Bunlar; katran, funda, süpürge çalısı, taflan, kızılcık, tesbih, sarmaşık gibi türlerdir. Bunlar tarla sınırlarında kışın yaprağını dökmeyen bodur ağaç, çalılıklar şeklinde gözlenir. Şerbetpınarı köyünde daha geniş alanlarda bulunan defne yapraklarının toplanarak ihraç edilmesine çalışılmaktadır.

Orman altı bitki örtüsünde görülen bitkiler; Ormangülü (komar), karayemiş, dağyemişi (kocayemiş), kızılcık, şimşir, alıç, kuşburnu, böğürtlen, funda, sarmaşık, eğrelti otu, Ispıt (Kaldırek – Kaldirek – Kaldirik), çuha çiçeği, melocan dikeni.

Nesli tehlikede olan ve ülke dışarısına çıkarılması yasak olan Kum zambağı, Kocaali kumsallarında yaygın olarak bulunup, halkın gayretleriyle küçük alanlarda koruma altına alınmıştır[28][29].

Tarım

İlçe ekonomisinde ana eksen fındıktır. Toplam arazinin %65’ü tarım alanı, bunun da %85’i fındık bahçesi olarak kullanılmaktadır.[23] Faal iş gücünün % 60'ı tarımla uğraşmaktadır. Yıllık ortalama 30.000 ton fındık üretimi ile Kocaali, Sakarya İlinin en çok fındık üreten ilçesi konumundadır. 8.798.000 adet fındık ağacı, 30.793 ton üretimle Sakarya'da ağaç sayısı ve üretim açısından birincidir.[30] 20.656 hektarlık tarım arazisinin 17.612 hektarında (%85) fındık tarımı yapılır.[30]

Kocaali'de 14 köyde 2900 kovan ile arıcılık yapılmaktadır.[30] Yıllık yaklaşık 10.000 kg bal üretilmektedir[31].

Ekonomi

2008 yılı itibarı ile ; Yıllık ortalama 35.800 ton fındık üretimi ile Kocaali, Sakarya İli’nin en çok fındık üreten ilçesi konumundadır.[23][32] Ancak iklim ve diğer sebeplerle ( aşırı yaz sıcakları , az yağmur , soğuktan dolayı don ile yanma) bu miktar yıllara göre değişebilmektedir. Fındık tarımında işletme ölçeği giderek küçülmekte, bu durum da yeni geçim alanları ve alternatif faaliyetler arayışını hızlandırmaktadır. Ancak, fındık dışındaki zirai faaliyetler genellikle aile ihtiyacını karşılayacak ölçüde kalmaktadır. 2005 yılında 4218 çiftçiye 90682,415 da için doğrudan gelir desteği, 4850 çiftçiye de mazot ve gübre destekleme ödemesi yapılmıştır. Kocaali’de 16’sı faal olan 33 adet sera ve kapalı tarla tabir edilen yarı sera bulunmaktadır. İlçede 410 pat-pat (Tırtır) tabir edilen el traktörü ve 815 adet 4 tekerli traktör olmak üzere 1270 traktör vardır.[31]

İlçede ekonomiye desteklemek için fındık dışında tavukçuluk, arıcılık ve süt sığırcılığı desteklenmektedir[31]. Özellikle halk tıbbında da kullanılan Kestane balı Kocaali adına tescillenerek[33], üretimi artırılmaya çalışılmaktadır. 17 km'lik sahil bulunmasına rağmen balıkçılık gelişmemiştir. Liman veya balıkçı barınağı olamadığından balıkçılık küçük teknelere az sayıdaki kişi tarafından yapılmaktadır.

Kocaali'ye yeni kurulan 6500 m²'lik cam işleme fabrikası ilçenin en büyük sanayi tesisi olmuştur [34]. İlçede dört adet fındık kırma fabrikası faal olarak çalışmaktadır.

Turizm

İlçede turizm kültür ve fındık festivali düzenlenmekte olup festivale uluslararası folklor gösterileri yüzme, fındık ayıklama, plaj voleybolu, futbol, tavla, güreş, bilek güreşi, maraton, yoğurt yeme ve çuval yarışı gibi etkinlikler düzenlenmektedir.

Ulaşım

Kocaali'ye ulaşım üç yönden mevcuttur: İstanbul yönünden Adapazarı'nı geçtikten sonra Karasu istikametini takip ederek gelinebilir (78 km), Güneyde Hendek'ten girip Kocaali'ye gelinebilir (50 km), Ankara istikametinden ise Düzce Akçakoca ilçesinden gelinmektedir (mesafe 25 km).

Zonguldak- İstanbul kısmı yapılmaya çalışılan Karadeniz Sahil yolu Kocaali'den geçmektedir. Melen Çayı'ndan Sakarya merkeze kadar olan kısmı bitirilmiştir. Bu yol ile Kocaali-Sakarya arası duble kara yolu haline gelmiştir. Karadeniz Sahil Yolunun, Karasu üzerinden Karadeniz kıyısından İstanbul'a bağlanması ile Kocaali'nin ekonomik olarak rahatlayacaktır.

Spor

  • Güreş: Kocaali Güreş Takımı Kocaali halk eğitimin desteğinde faaliyetlerine devam etmektedir[35]. Güreş takımı il ve ulusal alanda başarılara sahiptir[36].
  • Futbol: İlçede Sakarya amatör liglerinde mücadele eden iki futbol kulübü bulunur. Kocaalispor Bölgesel Amatör Ligi 8. Grup'ta mücadele etmektedir[37][38]. İlçeyi temsil eden diğer futbol kulübü Kocaalisahilspor'dur.[39]

Ayrıca bakınız

Galeri

Kaynakça

  1. "Kocaali ilçesi". yerelnet.org.tr. 21 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  2. "Başkan Özgeçmiş". kocaali.bel.tr. 16 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  3. [geography.humanity.ankara.edu.tr/wp-content/uploads/sites/277/2016/03/COG444_7.pdf "Sınırları"] |url= değerini kontrol edin (yardım) (PDF). BATI KARADENİZ BÖLGESİ. ankara.edu.tr. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2016.
  4. "Kocaali". sakaryakulturturizm.gov.tr. 29 Ağustos 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  5. "Fulcam, A.Ş.'den, belediyeye, jest". sakaryakuzey.com. 2 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  6. "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  7. "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  8. "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  9. "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  10. "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  11. "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  12. "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
  13. "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
  14. "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
  15. "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
  16. "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015.
  17. "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016.
  18. "2016 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 7 Mart 2017.
  19. "2017 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2019.
  20. "2018 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2019.
  21. "Kocaali (Ceharköy)". SAKARYA TANITIM. sakarya.adalet.gov.tr. 25 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2015.
  22. KINAY, Ali (2004). Karasu Kazasının Temettuat Defterleri (1844) ve Sosyo-Ekonomik Açıdan Tahlili. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  23. "Kocaali Tanıtım". kocaali.bel.tr. 16 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  24. "İSKİ İçme Suyu Havzaları Yönetmeliği" (PDF). iski.gov.tr. Erişim tarihi: 3 Mart 2014.
  25. "İklim". sakarya.com.tr. 5 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mart 2014.
  26. "İklim: Kocaali". climate-data.org. 29 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2016.
  27. "Türkiye İklim Sınıflandırması" (PDF). mgm.gov.tr. 11 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2016.
  28. "DOĞA KORUMA FAALİYETLERİ". sakarya.ormansu.gov.tr. 22 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2014.
  29. "Kum Zambağı, Kocaali'de Yaşatılıyor". sakaryakuzey.com. 3 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2014.
  30. "4.1.3. Meyve Üretimi". Sakarya Tarım Master Planı 2006. lidyadanismanlik.com. 1 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  31. "Tarım". Tarım ve Ormancılık. www.kocaali.gov.tr. 16 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  32. Sakarya Tarım Master Planı 2002 sf:98
  33. "Kocaali Kestane Balı tescillendi". sakaryahalk.com. 1 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  34. "KOCAALİ'YE HAYIRLI OLSUN". kocaali.bel.tr. 1 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014.
  35. "Spora ve sporcuya destek". kocaali.com. 22 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2015.
  36. "Şampiyonluğa doymuyorlar". kocaali.com. 2 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2015.
  37. "Kocaalispor hak ettiği yerde 1-0". kocaali.com. 15 Şubat 2015. 2 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2015.
  38. "KOCAALİSPOR". tff.org. 3 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2015.
  39. "KOCAALİ SAHİL SPOR". tff.org. 5 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2015.

Dış bağlantılar

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.