Tarkan (film serisi)

Tarkan, Sezgin Burak'ın çizdiği Tarkan çizgi romanındaki kurgusal Tarkan karakterinin uyarlandığı beş filmden oluşan kült film serisi. Filmlerin finansmanını ve dağıtımını Arzu Film ve Tuna Film şirketleri üstlenmiştir. İlk Tarkan filminin hazırlıkları 1969 yılında başlamış ve aynı yıl vizyon görmüştür. Son film ise 1 Kasım 1973 tarihinde gösterime girmiştir.

Tarkan film serisi
Çizgi roman ve filmlerde kullanılan logo.
Yönetmen Tunç Başaran
Mehmet Aslan
Yapımcı Ertem Eğilmez
Teoman Tümer
Nahit Ataman
Senarist Sezgin Burak
Mehmet Aslan
Sadık Şendil
Hikâye Sezgin Burak
Oyuncular #Karakterler
Müzik Dmitri Şostakoviç
John Barry
Dušan Radić
Görüntü yönetmeni Necati İlktaç
Cahit Engin
Erdoğan Engin
Stüdyo Acar Film
Ören Film
Bükey Film
Yeni Film
Ar Film
Dağıtıcı Arzu Film
Tuna Film
Cinsi Sinema filmleri
Renk Renkli
Çıkış tarih(ler)i 1969-1973
Ülke  Türkiye
Dil Türkçe

İlk çekilen Tarkan filmini Tunç Başaran yönetmiştir. Devam filmi Tarkan: Gümüş Eyer'in yönetmen koltuğunda ise Mehmet Aslan yer almıştır. Sonraki devam filmleri olan Tarkan: Viking Kanı, Tarkan: Altın Madalyon ve Tarkan: Güçlü Kahraman filmlerini de Mehmet Aslan yönetmiştir.

Tüm filmlerde Tarkan'ı Kartal Tibet canlandırmıştır. Ayrıca Bilal İnci, Eva Bender, Reha Yurdakul ve Halit Akçatepe serinin birden çok filminde başrol almıştır.

Yapım

1967 yılında Sezgin Burak tarafından çizilmeye başlanan Tarkan çizgi romanının halk arasında büyük bir popülariteye ulaşması yapımcıların ilgisini çekmiştir. Bu ilgi neticesinde ilk Tarkan filmi 1969 yılında Ertem Eğilmez'in yapımcılığında çekilmiştir. Tunç Başaran'ın yönettiği bu ilk film uyarlaması ve senaryosu da Sezgin Burak tarafından yazılmıştır. Filmde Tarkan'ı oynayacak oyuncuyu bulmak içinse bir yarışma düzenlenmiştir. Dönemin popüler yayımlarından Pazar dergisince düzenlenen yarışmada Ünal Şahin adlı vatandaş birinci olmuş ve başrolü oynayacak kişi olarak seçilmiştir. Fakat tanınmayan birinin başrolü oynamasının riskli olacağı savunulmuş ve daha sonra bu fikirden vazgeçilmiştir. Ardından ise o günlerde Karaoğlan film serisinde Karaoğlan'ı canlandıran[1] ve halk tarafından da tanınan Kartal Tibet'e teklif götürülmüştür. Tibet'in teklifi kabul etmesiyle birlikte Tarkan karakterini kimin oynayacağı sorusu cevabını bulmuştur.[2]

1969 yılında gösterime giren ilk film büyük bir başarı sağlamış ve ardından devam filmleri gelmiştir. 1970'te gösterime giren Tarkan: Gümüş Eyer ve 1971'de gösterime giren Tarkan: Viking Kanı filmlerinde uyarlanan çizgi romana sadık kalınmış ve çizgi romanda işlenen konu filme işlenmiştir. Fakat son iki film olan Tarkan: Altın Madalyon ve Tarkan: Güçlü Kahraman'da işlenen konu çizgi romandan farklıdır. Örneğin Tarkan: Güçlü Kahraman''ın çizgi romanında olay Roma İmparatorluğu'nda geçmekte iken film Çin'de geçmektedir. Ayrıca son iki filmdeki karakterler de çizgi roman ile örtüşmemektedir. Serinin son filmi olan Tarkan: Güçlü Kahraman'da Wang Yu isimli bir karakter mevcut iken çizgi romanda böyle bir karakter yoktur.

Orijinal seri

Tarkan

İlk film olan Tarkan Tunç Başaran tarafından yönetilmiştir. Sezgin Burak'ın Mars'ın Kılıcı adlı serüveninin[3] uyarlaması olan filmin yapımcılığını Ertem Eğilmez üstlenmiştir.[2] Filmde Tarkan'ı canlandıracak oyuncuyu bulmak için bir yarışma düzenlenmiş, yarışmayı Ünal Şahin adlı bir vatandaş kazanmıştır. Fakat Başaran ve Eğilmez filmde tanınmayan birinin başrolü oynamasının riskli olacağını savunup rolü o dönem oldukça popüler olan Kartal Tibet'e vermişlerdir. Çekimler Acar Film stüdyolarında yapılmıştır.[4] Bütçesi ve hasılatı hakkında bilgi olmayan film o dönem için büyük bir popülarite kazanmış ve devam filmlerinin gelmesini sağlamıştır.

Tarkan: Gümüş Eyer

İlk filmin aksine yönetmen koltuğunda Mehmet Aslan'ın yer aldığı devam filminin yapımcılığını önceki filmde olduğu gibi Ertem Eğilmez üstlenmiştir. Gümüş Eyer isimli serüvenden[5] uyarlanan filmde çizgi romana tamamen sadık kalınmamış bazı senaryosal öğeler Mehmet Aslan tarafından eklenmiş ve çıkarılmıştır. Kartal Tibet'in yine Tarkan'ı canlandırdığı filmde Kostok rolü için Bilal İnci, Gosha rolü için Eva Bender, Altar rolü içinse Reha Yurdakul ile anlaşılmıştır. Ayrıca Tarkan'ın küçüklüğünü ise Kartal Tibet'in oğlu Kanat Tibet canlandırmıştır.[6] Acar Film stüdyolarında hazırlanan film Arzu Film ve Tuna Film tarafından dağıtılmıştır.[7] 1970 yılında gösterime giren film ilk filmde olduğu gibi büyük bir başarı yakalamıştır.

Tarkan: Viking Kanı

Mehmet Aslan'ın yönetmenliğini üstlendiği filmin yapımcılığını Ertem Eğilmez, Teoman Tümer ve Nahit Ataman üçlüsü üstlenmiştir. Viking Kanı isimli çizgi romandan[8] uyarlanan filmin senaryosu Sadık Şendil tarafından hazırlanmıştır. Kartal Tibet'in tekrar başrolü üstlendiği filmde Tarkan: Gümüş Eyer filminde yer alan Eva Bender ve Bilal İnci bu filmde de kilit rolleri üstlenmişlerdir. Viking kumandanı Toro rolünü Bilal İnci alırken, Eva Bender ise Ursula karakterini canlandırmıştır. Ayrıca Çin prensesi Lotus rolü için ise Seher Şeniz uygun görülmüştür.[9]

1 Kasım 1971 tarihinde gösterime giren film Ören Film stüdyolarında hazırlanıp Acar Film stüdyolarında seslendirilmiştir.[10] Yurtdışında Tarkan Versus the Vikings adıyla gösterime giren film yine yurtdışında Yılmayan Şeytan ile birlikte çift taraflı DVD olarak da satılmaktadır.

Tarkan: Altın Madalyon

Mehmet Aslan'ın yönetmen, Ertem Eğilmez'in ise yapımcı koltuğunda tekrar birlikte çalıştıkları film 1972 yılında vizyona girmiştir. Altın Madalyon'un[11] uyarlandığı filmin senaryosunu önceki filmde olduğu gibi Sadık Şendil yazmıştır. Kartal Tibet'in Tarkan'ı canlandığı filmde Eva Bender tekrar Gosha karakterini canlandırmıştır. Attila rolünde Kamran Usluer'in yer aldığı yapımda Zeki Alasya Vandal kralını canlandırırken Halit Akçatepe Kulke karakterine, Birsen Ayda Vandal prensesine ve Pakize Suda ise Honoriya'ya hayat vermiştir.[12] Ören Film stüdyolarında hazırlanıp Bükey Film stüdyolarında seslendirilen[13] film serinin dördüncü filmi olmuştur.

Tarkan: Güçlü Kahraman

Mehmet Aslan'ın yönetip Nahit Ataman'ın yapımcılığını üstlendiği film Güçlü Kahraman adlı çizgi romanın[14] adını taşımasına rağmen senaryosu Mehmet Aslan tarafından çizgi romandan bağımsız olarak yazılmıştır. Tarkan karakterine tüm seride olduğu gibi yine Kartal Tibet hayat vermiştir. Wang Yu karakterini Hakkı Koşar, Kulke karakterini Halit Akçatepe, Alonya karakterini Hülya Darcan ve Ulu Gökçe karakterini ise Reha Yurdakul canlandırmıştır.[15] Yeni Film stüdyolarında renklendirilip Ar Film stüdyolarında seslendirilen[16] film 1 Kasım 1973 günü gösterime girmiştir ve serinin son filmi olmuştur.

Diğer filmler

Başrolünde Kartal Tibet'in yer aldığı orijinal Tarkan serisinin yanı sıra farklı Tarkan filmleri de çekilmiştir. Fakat bu filmler orijinal seri kadar başarılı olamamış, yalnızca bir deneme olarak kalmışlardır.

Bozkırlar Şahini Tark-Han

Orijinal seriden önce çekilen bu film 1968 yılında vizyona girmiştir. Film orijinal serinin ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci filmlerinin yönetmeni olan Mehmet Aslan tarafından yönetilmiştir. Tark-Han karakterini Tanju Korel'in canlandığı yapımın senaryo yazarı ise Nuri Kırgeç, yapımcısı Müfit İlkiz'dir.[17] Filmde Tark-Han adının kullanılmasının nedeni filmin Sezgin Burak'tan izin alınmadan çekilmesidir.[18] Eser ve telif sahibi Sezgin Burak'ın izni olmadan çekilen film bu nedenle "sahte" olarak kabul edilmektedir.

Tarkan: Canavarlı Kule

1969 yapımı Tarkan: Canavarlı Kule filmi Cavit Yürüklü tarafından yönetilmiş ve senaryosu Sezgin Burak ile Nuri Kırgeç tarafından yazılmıştır.[19] Orijinal serinin ilk filminde oynaması için seçilen fakat daha sonra vazgeçilen Ünal Şahin filmde Tarkan'ı canlandırmıştır.[20] Film, yapım şirketi olan Sibel Film tarafından dağıtılmıştır.[21]

Tarkan Camoka'ya Karşı

Tarkan'ın Hasan Demirdağ tarafından canlandırıldığı yapım T. Fikret Uçak tarafından yönetilmiştir. Ayrıca yine T. Fikret Uçak senaryo yazarlığını üstlenmiştir.[22] Siyah-beyaz olarak 1969 yılında vizyona giren filmde Kazım Kartal, Reha Yurdakul ve Danyal Topatan gibi Yeşilçam'ın önemli isimleri yer almıştır.[23] Filmin yapımcılığını Sel Film üstlenmiştir.[24]

Karakterler

Karakter Film
Tarkan Tarkan: Gümüş Eyer Tarkan: Viking Kanı Tarkan: Altın Madalyon Tarkan: Güçlü Kahraman
Oyuncu
Tarkan Kartal Tibet
Kurt Con Can Kurt
Gosha Eva Bender Eva Bender
Attila Oktar Durukan Kamran Usluer
Kulke Moris Halit Akçatepe
Aybars Dündar Aydınlı Osman Han
Valentinianus Kayhan Yıldızoğlu
Genseriko Mümtaz Ener
Genseriko'nun kızı Lale Belkıs
Eudoxia Birsen Ayda
Kostok Bilal İnci
Altar Reha Yurdakul
Tan Kaya Volkan
Tulga Suphi Tekniker
Tuba Hatun Yıldız Bora
Toro Bilal İnci
Lotus Seher Şeniz
Ursula Eva Bender
Gero Atıf Kaptan
Yonca Hatun Fatma Belgen
Doğu Vandal kralı Zeki Alasya
Honoriya Pakize Suda
Wang Yu Hakkı Koşar
Ulu Gökçe Reha Yurdakul
Süt anne Benan Öz
Hortis Altan Günbay
Sorkof Mehmet Ali Akpınar
Kedi Danyal Topatan
Kâhin Atıf Kaptan
Dev Hüseyin Alp
Bige Zuhal Aktan
Otmar Zeki Alpan
Licius ?
Horasius Hüseyin Kutman
Kosta Yusuf Sezer
Örümcek Danyal Topatan
Kuzmo Behçet Nacar
Rahip Moro Mustafa Yıldız
Pier İhsan Yüce
Hugo Lütfü Engin
Aneta Aynur Aydan
Erik Tarık Şimşek
Orso Hüseyin Alp
Kostok İbrahim Kurt
Forsabaşı Muzaffer Cıvan
Davulcu Celal Yonat
Kraliçe Birsen Ayda
Roza Mürüvvet Sim
Erka Yeşim Tan
Baş vezir Altan Günbay
Vezir Celal Yonat
Ali Demir
Hancı Haluk Orçun
Çetin Tolbas
Cellat Yadigar Ejder
Alonya Hülya Darcan
Mançu Kazım Aktan
Oba reisi Kazım Kartal
Çu Çeng Müfit Kiper
Buda rahibi İlhan Hemşeri

Müzik

1969 yılında çekilen Tarkan ve 1970'te çekilen Tarkan: Gümüş Eyer filmlerinin jenerik müziği Sovyet besteci Dmitri Şostakoviç'in 1937'de[25] bestelediği 5. Senfonisinden[26] alınmıştır. Moderato, Allegretto, Largo ve Allegro non Troppo adındaki dört başlıktan oluşan bu senfoninin Moderato bölümü filmde kullanılmıştır.[27] İlk iki filmde film müziği olarak kullanılan bu beste diğer üç filmde de sahne müziği olarak kullanılmıştır.

Tarkan: Viking Kanı'nda John Barry'nin Kış Aslanı adlı film için 1968 yılında bestelediği müzik jenerik müziği olarak kullanılmıştır.[28] Ayrıca yine John Barry tarafından bestelenen Zulu film müziği de Viking sahnelerinde kullanılmıştır.[29] Tarkan: Altın Madalyon'da kullanılan jenerik müziğinin bestecisi bilinmemekle birlikte son film olan Tarkan: Güçlü Kahraman'da jenerik müziği olarak Dušan Radić'in Cengiz Han filmi için bestelediği film müziği kullanılmıştır.[30]

Eleştiriler

FilmIMDbSinemaTürkSinemalar
Tarkan6.7/10 (304 oy)[31] 8.7/10 (72 oy)[32]6.4/10 (140 oy)[2]
Tarkan: Gümüş Eyer6.3/10 (226 oy)[33]8.5/10 (70 oy)[34]6.3/10 (117 oy)[35]
Tarkan: Viking Kanı6.4/10 (512 oy)[36]8.8/10 (76 oy)[37]6.5/10 (191 oy)[9]
Tarkan: Altın Madalyon6.2/10 (299 oy)[38]8.6/10 (74 oy)[39]6.3/10 (120 oy)[12]
Tarkan: Güçlü Kahraman6.7/10 (220 oy)[40]8.4/10 (77 oy)[41]6.4/10 (127 oy)[42]

Kaynakça

  1. "Karaoglan-Altay'dan gelen yigit" (İngilizce). imdb.com. 25 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  2. "Tarkan: Mars'ın Kılıcı". sinemalar.com. 25 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  3. "Tarkan - Mars'ın Kılıcı". alisveris.turkuvazkitap.com.tr. 12 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  4. Stüdyo bilgisi bu adresteki 20 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. filmin girişinde yer alan cast kısmından alınmıştır.
  5. "Tarkan - Gümüş Eyer 1. bölüm". alisveris.turkuvazkitap.com.tr. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  6. "Tarkan: Gümüş Eyer oyuncuları". sinemalar.com. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  7. Stüdyo bilgisi bu adresteki 15 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. filmin girişinde yer alan cast kısmından alınmıştır.
  8. "Tarkan - Viking Kanı 1. bölüm". alisveris.turkuvazkitap.com.tr. 11 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2012.
  9. "Tarkan: Viking Kanı". sinemalar.com. 7 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  10. Stüdyo bilgisi bu adresteki 3 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. filmin girişinde yer alan cast kısmından alınmıştır.
  11. "Tarkan - Altın Madalyon 1. bölüm". alisveris.turkuvazkitap.com.tr. 7 Temmuz 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  12. "Tarkan: Altın Madalyon". sinemalar.com. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  13. Stüdyo bilgisi bu adresteki filmin girişinde yer alan cast kısmından alınmıştır.
  14. "Tarkan - Güçlü Kahraman ve örnekler". tarkan.com.tr. 8 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ocak 2012.
  15. "Tarkan: Güçlü Kahraman". sinematurk.com. 27 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ocak 2012.
  16. Stüdyo bilgisi bu adresteki 12 Ekim 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. filmin girişinde yer alan cast kısmından alınmıştır.
  17. "Bozkirlar sahini Targan" (İngilizce). imdb.com. 3 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  18. Çakmak, Yener. "TARKAN FİLMLERİ". tarkan.com.tr. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  19. "Tarkan: Canavarlı Kule". sinematurk.com. 22 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  20. "Tarkan: Canavarlı Kule". sinemalar.com. 30 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  21. "Tarkan: Canavarlı Kule" (İngilizce). imdb.com. 15 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  22. "Tarkan Camoka'ya Karşı". sinemalar.com. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  23. "Tarkan Camoka'ya Karşı". sinematurk.com. 22 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  24. "Tarkan Camoka'ya Karşı" (İngilizce). imdb.com. 23 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
  25. Ali, Filiz (8 Ekim 2006). "Şostakoviç 100 yaşında". sanat.milliyet.com.tr. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  26. Güran, Yalçın. "Dmitri Shostakovich…". yalcinguran.com. 10 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  27. Şostakoviç, Dmitri. "Dmitri Shostakovich - Symphony No. 5 Op. 47 - Moderato". youtube.com. 20 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  28. Barry, John. "THE LION IN WINTER (1968) - Main Title - John Barry". youtube.com. 16 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  29. Barry, John. "Zulu - Main Title ~ Original Soundtrack by John Barry". youtube.com. 25 Temmuz 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  30. Radić, Dušan. "GENGHIS KHAN (Dusan Radic).wmv". youtube.com. Erişim tarihi: 16 Ocak 2012.
  31. "Tarkan" (İngilizce). imdb.com. 10 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  32. "Tarkan ~ Kullanıcı puanları". sinematurk.com. 20 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  33. "Tarkan: Gümüş Eyer" (İngilizce). imdb.com. 8 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  34. "Tarkan: Gümüş Eyer ~ Kullanıcı puanları". sinematurk.com. 20 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  35. "Tarkan: Gümüş Eyer". sinemalar.com. 7 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  36. "Tarkan: Viking Kanı" (İngilizce). imdb.com. 10 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  37. "Tarkan: Viking Kanı ~ Kullanıcı puanları". sinematurk.com. 19 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  38. "Tarkan: Altın Madalyon" (İngilizce). imdb.com. 27 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  39. "Tarkan: Altın Madalyon ~ Kullanıcı puanları". sinematurk.com. 20 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  40. "Tarkan: Güçlü Kahraman" (İngilizce). imdb.com. 27 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  41. "Tarkan: Güçlü Kahraman ~ Kullanıcı puanları". sinematurk.com. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
  42. "Tarkan: Güçlü Kahraman". sinemalar.com. 26 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2012.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.