Kirmir Çayı
Kirmir Çayı, İç Anadolu'da, Ankara'nın KB'sındaki, Sakarya Nehri'nin sağ kolu.
Kirmir Çayı | |
---|---|
![]() | |
Ağız | Sakarya Nehri |
Havza ülkeleri | Ankara |
Uzunluk | 100 km |
Ağız rakımı | 470 m |
Debi | 806.106 m³ |
Havza alanı | 223.900 ha |
Bulak Çayı ile Bayındır Çayı'nın birleşmesiyle başlar. KD-GB yönlü tektonik bir çöküntünün içinde yer alır[1]. İlhan Çayı ve Süveri Çayı diğer kollarıdır. Bayındır Çayı üzerinde Bayındır Barajı ve Çamlıdere Barajı, Bulak Çayı üzerinde Akyar Barajı bulunur. Akarsu havzasında Kızılcahamam, Beypazarı ve Güdül ilçeleri yer alır.
Çay yaklaşık olarak, 32°-33° doğu, 40°-41° K konumunda, 223.900 ha havza alanı, 806.106 m³ yıllık su akışına sahiptir[2]. Kızılcahamam çevresinin sularını toplar, dar ve derin vadilerden akar, çağlayanlar oluşturur, Sarıyar Barajında Sakarya Nehri'ne dökülür[3]. Kirmir Çayı'nın taşıdığı tortulların baraj kıyısında oluşturduğu delta üzerinde Nallıhan Kuş Cenneti gelişmiştir[4]. Alanda; angut, küçük kuğu, sakarca kazı, sessiz kuğu, küçük kuğu, elmabaş pakta, dikkuyruk, gri balıkçıl, ak balıkçıl, gece balıkçılı gözlemlenebilir[5].
Kirmir Çayı havzası fazla yağış almaz, yağış Beypazarı'nda 358 mm, Kızlcahamam'da 528 mm'dir. İlkbahar ve kış yağışlı, yaz kuraktır. Havzanın güney bölümlerinde bozkır, kuzeyde orman vejatasyonu hakimdir[1].
Kirmir Çayı'nda; bıyıklı balık, tatlısu kefali, sıraz, noktalı inci balığı, saçaklı siraz, taşyiyen balığı, kababurun, çamur balığı, sakarya incisi türleri yaşar[2].
Kaynakça
- ULUOCAK, Dr. Nihat. "Kirmir Çayı Yağış Havzasında Mera Amenajmanı Araştırmaları". dergipark.gov.tr. 5 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.
- KORKMAZ, A. Şeref; ZENCİR TANIR, Özge (2016). "Kirmir Çayı (Sakarya Nehri)'ndaki Balık Türlerinin Biyoçeşitliliği". dergipark.gov.tr. 5 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.
- KARADOĞAN, S. "TÜRKİYE'NİN AKARSULARI VE VADİLERİ" (PDF). 4 Ocak 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.
- İSFENDİYAROĞLU, Süreyya. "Ankara, Yaban Başkent". atlasdergisi.com. 25 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.
- "Başkent'te sonbahar". hurriyet.com.tr. 29 Ekim 2012. 28 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.